درباره قرآن نفیس کتابخانه شهر دوبلین


برای دریافت جدیدترین خبرها در زمینه کتاب و ناشران تلگرام کتاب برتر را دنبال کنید.
برترین سایت کتاب درایران

 

 

تاریخ انتشار : شنبه ۳۰ تير ۱۳۹۷ ساعت ۱۸:۴۵

, مترجم : محمد حسن لو

 

 

قرآن نفیسی در کتابخانه شهر دوبلین پایتخت کشور ایرلند نگهداری می‌شود که مربوط به دوره صفویه است. این قرآن توسط یک کلکسیونر آمریکایی در ترکیه خریداری و به ایرلند آورده شده است.

درباره قرآن نفیس کتابخانه شهر دوبلین

 

به محقق خبرگزاری کتاب ایران (کتاب برتر)به نقل از آپولومگزین، بعد از 20سال جنگ بین دو امپراطوری ایران و عثمانی در سال 1555 میلادی پیمان آماسیه بین شاه طهماسب صفوی و سلطان سلیمان اول منعقد شد. ده سال بعد از این پیمان، شاه طهماسب برای حفظ بیشتر اتحاد بین دو کشور اسلامی کاروانی مشتمل بر 34 شتر که حامل هدایای بسیاری برای شاه جدید عثمانی بودند. یکی از این هدیه‌ها، قرآن نفیسی بود که این پیام را برای پادشاه عثمانی به همراه داشت که شیعیان و اهل تسنن هر دو مسلمان هستند. در اواخر سال‌های 1920 یک کلکسیونر آمریکایی به نام «چستر بیتی» این قرآن نفیس را از یک حراجی در شهر استانبول خرید و هم اکنون در موزه کتابخانه‌ای به همین نام در شهر دوبلین ایرلند نگهداری می‌شود.

در صفحه اول این قرآن نفیس جمله‌های کوتاهی دیده می‌شود که مالکیت آن را به سفارت روسیه در دوره عثمانی منسوب می‌کند ولی این قرآن سال‌ها در گنجینه کاخ موزه‌های عثمانی نگهداری می‌شد. گفته می‌شود این قرآن تنها در مراسم تشریفاتی دولت عثمانی استفاده می‌شده است و بقیه اوقات در موزه نگهداری می‌شد. این قرآن 890 صفحه دارد و که بلندی جلد آن 40 سانتی‌متر است.

«النا رایت» کارمند کتابخانه چستر شهر دوبلین 20 سال تحقیقات خود را درباره تاریخچه این قرآن در کتابی آورده است که توسط همین کتابخانه منتشر شده است. در این کتاب درباره خط نوشتاری منحصر به فرد قرآن و طراحی خاص و استفاده از نقوش ایرانی در تزیین آن توضیح داده شده است. همانطور که در کتاب رایت آمده خطاطی آیه‌های این قرآن در پنج سطر به زیبایی خاص آن افزوده است. خط استفاده شده در این قرآن نسخه و دیگر خطوط ایرانی اسلامی مثل محقق و ثلث است. یکی از نکات جالب توجه در این قرآن استفاده از صفحاتی است که قبل از خطاطی روی آنها طلا یا چیزی شبیه آن پاشیده شده است. تزئینات حاشیه قرآن نیز با خطوطی از جنس طلاست. تمام 6هزار آیه این قرآن نفیس با خط روزبهان است با استادی تمام مشق شده است به طوری که هر سوره و آیه بر اساس صفحات کتاب نگاشته شده است.

کتابخانه چستربیتی در شهر دوبلین مرکز اسناد قدیمی در سال 2002 میلادی عنوان موزه برتر اروپا را کسب کرد. این کتابخانه در سال 1950 توسط خود چستر بیتی بنیاد گذاشته شد ولی در سال 2000 میلادی بازدید آن برای عموم آزاد شد. مجموعه‌های نگهداری شده در این کتابخانه شامل دو حوزه متون مذهبی و آثار هنری طبقه‌بندی می‌شوند.